حوادث ناشی از کار

حوادث ناشی از کار

غلامرضا بخارایی
کارشناس رسمی دادگستری در رشته حوادث ناشی از کار
ارزیاب خسارت بیمه ای در رشته مسئولیت مدنی حرفه ای

تماس با من : gh.bokharaei@gmail.com
ا

دنبال کنندگان ۲ نفر
این وبلاگ را دنبال کنید
نویسندگان

۹ مطلب در دی ۱۳۹۶ ثبت شده است

 

نکات مهم در ارزیابی بی احتیاطی و یا بی مبالاتی کارگر در بررسی حوادث کاری

سؤال :

جناب مهندس بخارایی اگر ممکن است توضیحی در ارتباط با چگونگی بررسی بی احتیاطی و یا بی مبالاتی کارگران در بررسی حوادث ناشی از کار ارایه بفرمایید چون اینجانب در بررسی خیلی از حوادث  ویا  بنا به عبارتی که حضرتعالی همیشه به کار میگیرید که از نظر حقیر بسیار پسندیده و منطقی می باشد این عبارت که «ارزیابی تأثیر پذیری بروز حادثه ازبی احتیاطی و یا بی مبالاتی کارگر» دچار یک سر در گمی میشوم ، بویژه در بررسی حوادثی که به صورت هیئتی می باشد ، مواجه با نگاهها و نظرات متفاوت و بعضا ً با 180 درجه اختلاف می باشم ، ممنون میشوم توضیحی بفرمایید

 

پاسخ :

جناب کارشناس محترم ، جنابعالی قطعا ً مستحضر هستید که اﻣﺮوزه ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ ﻫﺎی ﻣﻮﺟﻮد در ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺻﻨﻌﺖ و ﻓﺮآﻳﻨﺪ ﻛﺎرﻫﺎ و ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﺑﻴﻦ اﺷﺨﺎص ﺣﻘﻴﻘﻲ و ﺣﻘﻮﻗﻲ، ﻣﻮﺟﺒﺎت دﺧﻴﻞ ﺑﻮدن ﻋﻠﻞ و ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن در اﻳﺠﺎد ﻳﻚ رﺧﺪاد ﻳﺎ ﺣﺎدﺛﻪ ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲ آﻳﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﻴﻦ اﻣﺮ در ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻮارد اﻧﺸﺎء رأی را ﺗﻮﺳﻂ دادﮔﺎه ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ارﺟﺎع اﻣﺮ ﺑﻪ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢاﻳﻨﻜﻪ وﻇﻴﻔﻪ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﺑﺎﻳﺪ ﺻِﺮﻓﺎً اراﺋﻪ ﻧﻈﺮﻳﻪ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﻲ در ﺧﺼﻮص ﻋﻠﺖ ﻳﺎ ﻋﻠﻞ  ﻣﻮﺛﺮ در ﺑﺮوز ﺣﻮادث  ، ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﻣﻘﺮرات فنی و تخصصی ﻣﻮﺿﻮﻋﻪ و مربوطه  ﺑﺎﺷﺪ اﻣﺎ ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻣﺮاﺟﻊ محترم ﻗﻀﺎﺋﻲ در ارﺟﺎع اﻣﺮ ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﻲ به کارشناسان ،  ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺼﺮ و ﻧﻴﺰ ﻓﺮاﺗﺮ از آن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﺰان درﺻﺪ ﺗﻘﺼﻴﺮ اﺷﺨﺎص ﺣﻘﻴﻘﻲ و ﺣﻘﻮﻗﻲ ﻛﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻛﺎرﺷﻨﺎس ، ﺗﻘﺼﻴﺮ آﻧﺎن ﻣﻮﺛﺮ در ﺑﺮوز ﺣﺎدﺛﻪ ﺑﻮده است ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ  . اﻳﻦ در ﺣﺎﻟﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﻳﺎ ﻣﻌﻴﺎری ﻛﻪ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی آن از ﺗﻤﻴﻴﺰ ﻛﻴﻔﻴﺖ دﺧﺎﻟﺖ ﺷﺮاﻳﻂ و اﺳﺒﺎب و ﻣﺒﺎﺷﺮت ﺑﺘﻮان ﺑﻪ ﻛﻤﻴﺖ اﺛﺮ آﻧﻬﺎ در اﻳﺠﺎد ﺿﺮر رﺳﻴﺪ در اﺧﺘﻴﺎر ﻧﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ  .ﻟﺬا ﻫﻤﺎﻧﮕﻮﻧﻪ ﻛﻪ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﻲ ﮔﺮدد ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺼﺮ ﺑﻪ وﻳﮋه ﻣﻴﺰان  درﺻﺪ ﺗﻘﺼﻴﺮ از ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﻲ ﻫﺎی ﺑﺴﻴﺎری ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ و ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﻳﺎ ﺗﻤﺎﻣﺎ ً ﺟﻨﺒﻪ ﺣﻘﻮﻗﻲ داﺷﺘﻪ و ﺑﻴﺶ از آﻧﻜﻪ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ آراء و ﻧﻈﺮﻳﺎت ﻓﻨﻲ و تخصصی ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﻲ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﻋﻠﺖ ﻳﺎ ﻋﻠﻞ ﻣﻮﺛﺮ در ﺑﺮوز ﺣﺎدﺛﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ ی ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺣﻘﻮﻗﻲ و ﻓﻘﻬﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺒﺎت ﺿﻤﺎن ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد  .زﻳﺮا اﻳﻨﺠﺎﺳﺖ ﻛﻪ اﺣﺮاز راﺑﻄﻪ ﻋﻠﻴﺖ و ﻳﺎ راﺑﻄﻪ ﺳﺒﺒﻴﺖ ﺑﻴﻦ ﺧﻄﺎی ﺟﺰاﺋﻲ ﻳﺎ ﻓﻌﻞ زﻳﺎﻧﺒﺎر و ﺣﺎدﺛﻪ  ﺑﻪ وﻗﻮع ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﭘﺎ در ﻣﻴﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺬاﺷﺖ و از آﻧﺠﺎﺋﻴﻜﻪ در ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻮاﻗﻊ وﺟﻪ ﻃﺮﻳﻘﻴﺖ داﺷﺘﻦ ﮔﺰارش ﻛﺎرﺷﻨﺎس ﺑﻪ ﻓﺮاﻣﻮﺷﻲ ﺳﭙﺮده ﺷﺪه و ﺑﻪ آن ﻛﺴﻮت ﻣﻮﺿﻮﻋﻴﺖ ﭘﻮﺷﺎﻧﻴﺪه ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺑﻪ ﻧﺪرت دﻳﺪه ﺷﺪه ﻛﻪ دادﮔﺎه از ﻧﻈﺮات آﻧﺎن ﻋﺪول ﻛﺮده و ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻘﺼﺮﻳﻦ اﻋﻼم ﺷﺪه از ﺳﻮی آﻧﺎن و ﺣﺘﻲ درﺻﺪ ﺗﻘﺼﻴﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪه اﻧﺸﺎء رأی ﻧﮕﺮدد و ﺑﺪﻳﻬﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺮداﺧﺘﻦ ﺑﻪ اﻳﻦ اﻣﺮیعنی اﺣﺮاز راﺑﻄﻪ ﻋﻠﻴﺖ و ﺳﺒﺒﻴﺖ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻘﺼﺮ ، ﻣﺴﺘﻠﺰم داﺷﺘﻦ اﺷﺮاف ﺑﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺣﻘﻮﻗﻲ و ﻓﻘﻬﻲ اﺳﺖ و این در حالی است که ما کارشناسان با مسایل حقوقی و فقهی که در ارتباط با تعیین مقصر و تقصیر باشد اطلاعات و تخصص و صلاحیت نداشته زیرا همانگونه که در بالا متذکر شدم مهمترین موضوعی که در اعلام مقصر توسط کارشناس  مطرح است احراز رابطه سببیت ویا رابطه علیت بین خطای جزایی ویا فعل زیانبار وزیان وارده و لحاظ نمودن شرایط ضمان تسبیب از نقطه نظر فقهی و حقوقی میباشد که از وظایف کارشناسان نمیباشد مضافا ًاینکه ضمان آور بودن تقصیر اعلام شده از سوی کارشناس  نیز از مباحث پیچیده حقوقی وفقهی است که این نیز در صلاحیت کارشناسان نبوده که این موارد ونیز مسایل بسیار دیگری ضرورت انطباق نظریه کارشناس که وجه طریقیت داردرا با قواعد حقوقی وفقهی مربوطه توسط مرجع تصمیم گیرنده، قبل ازاتخاذ تصمیم غیر قابل انکار میسازد بنابراین باید توجه داشت که به کارگیری کلمه مقصر و تقصیر  توسط کارشناس ِصرفاً دلالت بر مفاهیم عرفی وکارشناسی از بُعد ومنظرفنی داشته و به هیچ عنوان مفاهیم حقوقی وفقهی منظر نظر نمیباشد

و بنا به دلایل بالا می باشد که اینجانب همواره تأکید داشته ام که از کلماتی مثل تقصر و مقصر استفاده نکنیم و همواره از تأثیر پذیری بروز حادثه از عللی که مؤثر در بروز حادثه تشخیص می دهیم سخن به میان آوریم

اما در پاسخ مستقیم به سؤال شما:

ما کارشناسان بررسی کننده حوادث کاری باید توجه داشته باشیم که مهمترین موضوعی که  در فرایند بررسی حوادثی که  بی احتیاطی و یا بی مبالاتی حادثه دیده را نیز از علل مؤثر در بروز حادثه تشخیص می دهیم ، به عبارت دیگرزمانیکه  تأثیر پذیری بروز حادثه از بی احتیاطی و یا بی مبالاتی کارگر حادثه دیده نیز قابل استنباط است ، درنظرگرفتن همه علل و عواملی است که  در محیط کار می توانند در بی احتیاطی و یا مبالاتی  سر زده ازکارگر حادثه دیده  در محیط کار تأثیر داشته باشند به عبارت دیگر و یا درتوضیح بیشتر اینکه وقتی یک کارگر در محیطی کار میکند که در آنجا آلاینده  و یا آلاینده هایی  مشهود است  که می تواند مؤثر درعدم تمرکز حواس کارگرباشد و یا اینکه این خطای کارگر به علت استنکاف کارفرما از اجرای  وظایف و مقرراتی بوده که بی تأثیر در این خطای کارگر نبوده است مثل عدم آموزش و امثال آنها ،در اینصورت باید به این مهم توجه داشته باشیم  که در اینجا دیگر نمیتوان از کارگری که درآن شرایط  انجام وظیفه می نماید ، رعایت احتیاط را در حد  یک انسان متعارف انتظار  داشت و باید در کفه ترازوی ارزیابی کارشناسی علل مؤثر در بروز حادثه ، میزان تأثیر پذیری بی احتیاطی و یابی مبالاتی کارگر را از این شرایطی که منطبق با مقررات ایمنی نبوده و در ایجاد حواس پرتی کارگر مؤثر تشخیص داده می شود  مورد ارزیابی قرارداده و از میزان  درصد تأثیر پذیری بروز حادثه از بی احتیاطی و یا بی مبالاتی کارگرکه تحت تأثیر این مورد ویا موارد مشابه بوده کاسته و به مسئولیت کارفرما افزوده شود

در خاتمه تعریفی از بی احتیاطی و بی مبالاتی به اطلاع رسانیده می شود

 

- بی احتیاطی: زمانی فرد مرتکب بی احتیاطی یا به عبارت دیگر تقصیر شده که  بر خلاف تکالیفی که برعهده دارد وپرهیزازآنها در شرایط وقوع حادثه لازم است عمل  کند بنابراین بی احتیاطی انجام فعل است ، فعلی که فاعل در شرایط وقوع حادثه باید از انجام آن پرهیز می کرد

 

2-بی مبالاتی : زمانی فرد مرتکب بی مبالاتی یا تقصیر شده که کاری را که قانونا ً و عرفا ً درزمان وقوع حادثه باید انجام می داد ترک کند لذا بی مبالاتی ترک فعل است وغفلت ومسامحه واهمال از مصادیق ترک فعل است

 ___________________________

کارشناس غلامرضا بخارایی

___________________________

بدیهی است که هر گونه مطلبی که در آن نظریه کارشناسی ابراز شده باشد نظریه کارشناسی اینجانب می باشد و نظریه دیگرکارشناسان می تواند با نظریه کارشناسی اینجانب متفاوت باشد

___________________________

  آدرس وب سایت        http://masouliat.ir/

 آدرس وبلاگ          http://bokharaei.blog.ir/

___________________________

آدرس کانال تلگرام :

  https://telegram.me/bokharaey

 __________________________

  انتشار مطالب با ذکر منبع بلامانع است

  • غلامرضا بخارایی